Việt Nam - Vương quốc Anh: Đẩy mạnh hợp tác chống hàng giả trong CPTPP

Sau hơn 6 năm thực thi tại Việt Nam, Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) đã góp phần thúc đẩy thương mại giữa Việt Nam và các nước thành viên. Việc cắt giảm thuế quan, mở rộng tiếp cận thị trường và áp dụng các tiêu chuẩn thương mại cao hơn đã hỗ trợ quá trình giao thương hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam tại nhiều khu vực.

Việc Vương quốc Anh chính thức gia nhập CPTPP đánh dấu sự mở rộng phạm vi thị trường của hiệp định. Với tư cách là một trong những nền kinh tế lớn tại châu Âu, sự tham gia của Vương quốc Anh giúp tạo thêm điều kiện để hàng hóa Việt Nam có khả năng tiếp cận tốt hơn các chuỗi cung ứng, phân phối và tiêu thụ tại thị trường này.

Trong quá trình chuẩn bị và tham gia CPTPP, các doanh nghiệp Vương quốc Anh bày tỏ sự quan tâm đặc biệt tới các cam kết liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ, hàng hóa xâm phạm và các cơ chế thực thi tiêu chuẩn của hiệp định. Đây cũng là nhóm nội dung được đánh giá có tác động trực tiếp đến hoạt động xuất nhập khẩu, nhất là tại các thị trường có yêu cầu cao về quản lý chất lượng và truy xuất nguồn gốc.

Theo thống kê của Cục Hải quan (Bộ Tài chính), kim ngạch thương mại hai chiều năm 2024 giữa Việt Nam - Vương quốc Anh đạt hơn 8,4 tỷ USD, tăng 18% so với năm 2023. Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Vương quốc Anh tăng trưởng trung bình 10%/năm, đạt kỷ lục 7,55 tỷ USD năm 2024, tăng gần 19% so với năm trước. Tính chung, kim ngạch thương mại hai chiều năm 2024 đạt hơn 8,4 tỷ USD, tăng 18% so với năm 2023.

Trong 9 tháng năm 2025, kim ngạch thương mại song phương đạt hơn 6,93 tỷ USD, tăng 10,4% so với cùng kỳ 2024. Xuất khẩu Việt Nam đạt 6,22 tỷ USD tăng 9,7%, nhập khẩu từ Vương quốc Anh đạt 715,3 triệu USD tăng 16,6%.

Các cơ quan chức năng đánh giá, mức độ hợp tác thương mại giữa hai nước vẫn còn khả năng mở rộng trong thời gian tới. Sự hiện diện của cả Việt Nam và Vương quốc Anh trong hai khuôn khổ là UKVFTA và CPTPP cung cấp thêm các nền tảng pháp lý để thúc đẩy trao đổi hàng hóa, dịch vụ, đầu tư.

Đáng chú ý, ngày 19/2/2025, Bộ Công Thương Việt Nam và Đại sứ quán Vương quốc Anh tại Việt Nam đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác về phòng chống hàng hóa giả mạo và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ theo cam kết trong Hiệp định CPTPP.

Biên bản ghi nhớ tạo tiền đề để hai bên tăng cường trao đổi thông tin, hỗ trợ kỹ thuật và phối hợp thực thi các biện pháp chống hàng giả trong cả môi trường thương mại truyền thống và thương mại điện tử. Việc thúc đẩy minh bạch hóa chuỗi cung ứng, tăng cường kiểm soát nhãn hiệu và nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm là các mục tiêu được đặt ở vị trí trọng tâm.

Trong hệ thống thương mại hiện nay, nơi hàng hóa lưu thông qua cả kênh trực tuyến và ngoại tuyến, rủi ro xuất hiện hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ ngày càng phức tạp và tinh vi hơn. Vì vậy, hợp tác giữa cơ quan quản lý hai nước không chỉ nhằm bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp lớn, mà còn là lá chắn quan trọng đối với doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp khởi nghiệp - những đối tượng dễ bị tổn thương nhất trước hành vi vi phạm thương hiệu.

Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam Iain Frew khẳng định, phía Vương quốc Anh cam kết trở thành một thành viên tích cực và đáng tin cậy trong CPTPP; đồng thời nhấn mạnh phía Vương quốc Anh sẽ hợp tác chặt chẽ với Chính phủ Việt Nam để giúp doanh nghiệp Việt Nam và nhà đầu tư Anh tận dụng trọn vẹn lợi ích mà UKVFTA và CPTPP mang lại, đặc biệt trong những lĩnh vực đòi hỏi tiêu chuẩn cao về sở hữu trí tuệ.

Về phía Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân nhận định, việc ký kết Bản ghi nhớ là cơ hội để hai nước thắt chặt quan hệ trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang đối mặt nhiều bất định.

Việc ký kết Biên bản ghi nhớ không chỉ là cam kết chính trị mà còn thể hiện rõ quyết tâm xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng và bền vững. Khi tiêu chuẩn chống hàng giả được nâng cao, doanh nghiệp chân chính sẽ có nhiều cơ hội hơn để phát triển và mở rộng thị trường.

Người tiêu dùng được bảo vệ tốt hơn khỏi rủi ro mua phải hàng kém chất lượng, đặc biệt trong thương mại điện tử, nơi hàng giả dễ trà trộn. Quan trọng hơn, sự minh bạch về sở hữu trí tuệ là yếu tố nền tảng để thu hút các dòng vốn đầu tư giá trị cao từ Vương quốc Anh vào Việt Nam, nhất là trong lĩnh vực sáng tạo, công nghệ sinh học, dược phẩm và thiết kế công nghiệp.

Trong giai đoạn tới, để hợp tác phát huy hiệu quả, Việt Nam và Vương quốc Anh dự kiến tiếp tục tăng cường các hoạt động đào tạo chuyên môn, chia sẻ dữ liệu thực thi, phối hợp kiểm tra thị trường và triển khai các chiến dịch nâng cao nhận thức về sở hữu trí tuệ với doanh nghiệp. Khi năng lực thực thi được củng cố, cộng đồng doanh nghiệp hai nước sẽ có nền tảng vững chắc hơn để khai thác cơ hội từ CPTPP, mở rộng đầu tư và phát triển bền vững trong dài hạn.