Chiến dịch 500 ngày đêm: Hành trình trả lại tên cho anh hùng liệt sĩ

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng trên khắp các nghĩa trang liệt sĩ, vẫn còn hàng nghìn phần mộ chưa thể "gọi đúng tên" người đã nằm xuống. Sau những tấm bia khắc dòng chữ “Liệt sĩ chưa xác định được thông tin” là nỗi mong ngóng của biết bao gia đình suốt nhiều thập kỷ.

Thực hiện sự lãnh đạo của Đảng, Chính phủ về Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, tỉnh Gia Lai đang đồng loạt triển khai việc lấy mẫu hài cốt phục vụ giám định ADN tại các nghĩa trang trên địa bàn. 

Đây là lần đầu tiên, nhiều cán bộ y tế địa phương tham gia nhiệm vụ đặc biệt này. Công việc diễn ra ngoài trời, giữa thời tiết nắng nóng và mưa bất chợt của Tây Nguyên, đòi hỏi sự tỉ mỉ, chính xác và sức bền lớn. Nhưng với họ, vượt lên trên những vất vả là trách nhiệm và lòng biết ơn đối với những người đã hy sinh vì độc lập dân tộc.

Nếu đội ngũ y tế là những người gìn giữ giá trị khoa học của từng mẫu ADN, thì lực lượng quân đội là những người trực tiếp đi tìm từng dấu vết còn sót lại trong lòng đất. Nhiều phần mộ đã trải qua hàng chục năm, kết cấu thay đổi, hài cốt phân hủy mạnh. Mỗi lần khai quật đều đòi hỏi sự cẩn trọng và kinh nghiệm để không bỏ lỡ bất kỳ cơ hội nào.

Theo thống kê, Gia Lai có hơn 54 nghìn liệt sĩ, trong đó gần 24 nghìn người vẫn chưa được tìm thấy. Toàn tỉnh hiện còn gần 12 nghìn phần mộ chưa xác định được thông tin tại 119 nghĩa trang, cần lấy mẫu ADN để phục vụ giám định. 

Đến đầu tháng 7, toàn tỉnh đã khai quật hơn 1.000 phần mộ, thu được 585 mẫu đủ điều kiện giám định ADN và 456 mẫu chưa đủ điều kiện. Mỗi mẫu ADN sau khi thu thập sẽ được bảo quản, vận chuyển theo quy trình kỹ thuật nghiêm ngặt trước khi chuyển đến cơ quan chuyên môn phân tích và đối chiếu với ngân hàng gen thân nhân liệt sĩ. Khi dữ liệu được kết nối đầy đủ, cơ hội xác định danh tính sẽ ngày càng rộng mở, giúp nhiều gia đình tìm lại người thân sau bao năm mong mỏi.

Có thể sẽ còn mất rất nhiều thời gian, cần nhiều nỗ lực và không ít khó khăn phía trước, nhưng với những người đang ngày đêm thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm ở Gia Lai, mỗi mẫu ADN được lấy thành công là thêm một tia hy vọng. Hy vọng một ngày không xa, những dòng chữ “Liệt sĩ chưa xác định được thông tin” trên bia mộ sẽ dần được thay bằng những cái tên đầy đủ.